Meer Italiaanse bieravonturen

Italië en bier, ik raak er niet over uitgepraat. In dit stukje lees je over LoverBeer (Marentino, Piëmont), Panil (Torrechiara, Emilia-Romagna) en het Arrogant Sour Festival (Reggio Emilia, Emilia-Romagna).

LoverBeer

Valter en Elena Loverier hebben hun LoverBeer brouwerij ondergebracht in de onderste verdieping van een huis in het dorpje Marentino. Bijzonder aardige mensen zijn het. Ondanks dat er eigenlijk nog een lading kersen ontpit moet worden, met de hand, neemt Valter ruim de tijd voor de nieuwsgierige bezoekers uit Nederland. LoverBeer is een kleine brouwerij. De jaarlijkse productie bedraagt zo’n 300 hl.

LoverBeer is voornamelijk bekend om zijn zure bieren. Gist komt hier voor de meeste bieren niet uit een flesje of zakje, maar rechtstreeks uit de natuur. Neem de BeerBera: vergist met de gistcellen die meekomt op de schillen van de Barbera druiven die voor dit fruitbier worden gebruikt. Ondanks deze ‘wilde’ en onvoorspelbare gisten is Valter er niet de man maar om maar wat aan te rommelen. Hij is een serieuze, trotse, toegewijde brouwer die voor kwaliteit gaat. Zelfs de etiketten tekent hij zelf. In eerdere levens was Valter werkzaam in de wereld van wijn en kaas, voordat hij in de ban raakte van het bier. Inspiratoren en mentoren: Teo Musso en Kuaska. “De kern van Italiaans bier is creativiteit”, zegt hij.

Niet alleen fruit, maar ook groenten, bloemen en kruiden worden gebruikt voor de bieren van LoverBeer. Zo worden er van de basis-saison ook varianten gemaakt met kardoen (eetbare distel), zure kersen, wilde tijm en viooltjes. We krijgen drie bieren te proeven. De Saison Cardosa (kardoen) is bitter, aards, droog. De fruitige Press Perdù is gemaakt met een historisch, lokaal perenras dat weer in kleine hoeveelheden wordt aangeplant. En we drinken de Alle Cuvée Arrogante, een lambiekblend die speciaal gemaakt is voor het festival.

Enkele dagen later zien we Valter weer op het Arrogant Sour Festival. Hij vertelt dat hij alleen de leuke festivals nog doet. Hij was vorig jaar uitgenodigd voor Borefts, maar dat viel samen met CBC Boston. Hopelijk passen de agenda’s binnenkort beter op elkaar, want de bierliefhebbers van Nederland verdienen een kennismaking met LoverBeer.

Panil

Ja, het staat er echt: “Produzione Birra Artigianale”. Er is echter even niemand te ontwaren, daar op het terrein aan de strada provinciale. Maar na een paar minuten komt er een auto aan, en daar stapt Patrizia uit. Of we hier terecht kunnen voor de lunch? Zeker, maar ik heb alleen ham en kaas. Va bene, zeggen we, en we lopen achter haar aan de winkel in om een bier bij de lunch uit te zoeken.

Panil van Birrificio Torrechiara kent een aantal zure en een aantal ‘gewone’ bieren in het assortiment. We kiezen voor een Divina (‘lambic style’) en een sidra (cider). Er komt een bord met diverse vleeswaren, er komt een bord met diverse kazen, er komt een mand met divers brood. Tussen de bloemetjes en bijtjes, met rechts uitzicht op de wijngaard en links op het kasteel van Torrechiara, genieten we van de lunch. Spontane gisting, je ziet het als het ware voor je ogen gebeuren.

Patrizia gaat er niet bij zijn, op het Arrogant Sour Festival. Tegelijkertijd is er namelijk ook een middeleeuws festival in Torrechiara. En haar dochter gaat vrijdag bevallen; Patrizia’s eerste kleinkind. Tja, je kunt niet overal tegelijk zijn. We nemen nog een bakkie koffie en zelfgemaakte cake (‘met bier!’) toe. En we krijgen een bekertje zeer kruidig ‘glühbier’ als toe-toe.

We zoeken nog een paar flessen uit om mee te nemen, waaronder de Barriquée (RB 99/97), een Vlaams roodbruin type. Het afscheid is inclusief knuffels en zoenen. We hebben er een vriend voor het leven bij.

Daarna hebben we ook nog het kasteel bezocht. Een indrukwekkend geheel.

Arrogant Sour Festival

Woeste baarden en tattoos die meeknikken op de laatste death metal hits die uit de luidsprekers knallen. Moeders met baby’s. Licht verdwaasd ogende Belgische brouwers met zo’n lollig zakje-voor-je-glas om de nek. Kekke mannetjes zonder sokken, blasédoende vrouwtjes met hoge hakken. En twee Hollandse biertoeristen. Alles kan, alles mag in Italië.

En zeker op het Arrogant Sour Festival. In Reggio Emilia, een soort van groot dorp dat volgens de boekjes geen toeristen trekt. (Toch de moeite waard hoor, ook zonder festival. Pleintjes, straatjes, oude gebouwen, goddelijk eten. Museo del Tricolore. Italiaanser wordt het niet snel.) De setting van het bierfeest: een kloostertuin. Al Chiostro della Ghiara om precies te zijn. Weer eens wat anders dan een plak asfalt.

 

Celebrity spotters zitten goed hier. Jean van Roy, Pierre Tilquin, Sebastian Sauer, Tommie Sjef Koenen, Evin O’Riordain, Lorenzo Dabove, Valter Loverier, Teo Musso, Bruno Carilli, … tout bierland is hier aanwezig. En met de bieren zit je ook goed. Hoe vaak ben je nu op een 3-daags festival dat geheel gewijd is aan de allerbeste zure bieren? Uit Italië leren we bijvoorbeeld Montegioco, Campestre en Antica Contea kennen. All the way from the USA vinden we bieren van Ale Apothecary, De Garde, Cascade, Jester King en The Lost Abbey. We drinken onze eerste Bokkereyder, van Hasselt. En uit Nederland is het ook hier Tommie Sjef Wild Ales die de blits maakt. Hij houdt samen met Van den Broek en Oersoep de Hollandse driekleur hoog.

Zingen doen de bierdrinkers hier al vanaf het vroege middaguur. Eten doen ze de hele dag. Pizza’s van Ranzani13 (uit Bologna, ja het is de moeite waard, maar het is in een buurt waar je dood noch levend gevonden wil worden; binnenkort ook in Brussel), broodjes rauw vlees, gelato, pane, etc. Af en toe staat Kuaska op het podium om een brouwer te interviewen, soms staat er een band op dat podium, soms blèrt iemand iets door een microfoon, er zijn workshops. Kortom, een heerlijke chaos. Maar Italianen laten zich niet snel afleiden van hun volkssport #1, hun verslaving, hun eerste levensbehoefte, zelfs belangrijker dan ademhalen, en dat is: praten. Lullen, kletsen, discussiëren, debatteren, converseren, kouten, kleppen, babbelen, ouwehoeren, klessebessen: het gaat 24/7 door. Onvoorstelbaar. Ja, er wordt ook bier geschonken en gedronken. Je moet alleen af en toe wat geduld hebben.

Ik vroeg Lorenzo Dabove, alias Kuaska, hoe het toch komt dat zoveel Italianen van zuur bier houden. “Dat is mijn schuld” zei hij. “Door mijn leermeester Michael Jackson [de Britse bierschrijver zaliger] leerde ik de zure Belgische bieren kennen. Ik werd lid van de familie Van Roy [van brouwerij Cantillon], Jean is een broer voor mij. Nu is Italië, samen met de VS, helemaal gek van zure bieren.”

“In Nederland gebeurt alles vijftig jaar later” is een beroemd citaat waarvan u zelf mag googlen wie dat gezegd heeft en waarom en wanneer en of dat wel zo is. Laten we hopen dat het met de liefde voor zure bieren niet zo lang hoeft te duren. Natuurlijk, we hebben het Carnivale Brettanomyces. Maar er is een lange weg te gaan, wat ik u brom. Gelukkig is Reggio Emilia maar een uur of 12 rijden.

Reageren is niet mogelijk